2025-yil 24-yanvarda O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti qaroriga muvofiq tashkil etilgan bo‘lib, hozirgi kunda unda 6 mingdan ortiq bakalavriat va magistratura bosqichi talabalari hamda 360 nafar professor-o‘qituvchilar faoliyat yuritmoqda. NSTUning asosiy missiyasi — hududiy iqtisodiyot ehtiyojlarini inobatga olgan holda, muhandislik va texnik yo‘nalishlarda zamonaviy bilim, amaliy ko‘nikma hamda innovatsion fikrlashga ega mutaxassislarni tayyorlashdan iborat.

Universitetning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:

• muhandislik fanlari bo‘yicha ta’lim dasturlarini xalqaro standartlarga muvofiq takomillashtirish;

• ilmiy tadqiqot va innovatsion faoliyatni rivojlantirish;

• sanoat va ishlab chiqarish korxonalari bilan hamkorlikni mustahkamlash;

• raqamli ta’lim texnologiyalari va masofaviy o‘qitish usullarini joriy etish;

• yoshlarni ilmiy va amaliy tadqiqot faoliyatiga keng jalb etish.

Turin politexnika universiteti XIX asr o‘rtalarida Yevropada yuz bergan texnik va ilmiy innovatsiyalar to‘lqini davrida tashkil etilgan bo‘lib, Italiyadagi ilk muhandislik maktablaridan biri hisoblanadi. 1859-yilda Muhandislar maktabi sifatida faoliyat boshlagan ushbu ta’lim maskani 1906-yilda Qirollik Turin politexnika universiteti maqomiga ega bo‘ldi.

160 yildan ortiq vaqt mobaynida bu yerda muhandislar, me’morlar, dizaynerlar va shaharsozlar yuqori professional saviya, qat’iyat va akademik halollik tamoyillari asosida tayyorlanib kelinmoqda. Boy tarixiy tajriba va uzluksiz rivojlanish jarayoni natijasida Politecnico di Torino Yevropaning yetakchi texnik universitetlari qatoridan mustahkam o‘rin egalladi.

Bugungi kunda universitetda 38 700 nafardan ortiq talaba tahsil oladi hamda 1000 dan ziyod professor-o‘qituvchilar ilmiy va pedagogik faoliyat olib boradi. Globallashuv, iqlim o‘zgarishi, demografik jarayonlar va yangi texnologiyalar ta’sirida tez o‘zgarayotgan zamonaviy dunyoda oliy ta’lim muassasalaridan jamiyat rivojiga real hissa qo‘shish talab etilmoqda.

Shu bois Politecnico di Torino o‘zini mehnat bozori va sanoatga ochiq, inklyuziv, innovatsiyalar va uzluksiz ta’limga tayangan “platforma-universitet” sifatida rivojlantirishni maqsad qilgan. Uning asosiy vazifasi — barqaror ijtimoiy taraqqiyotning harakatlantiruvchi kuchiga aylanishdir.

Beira Interior universiteti (UBI) Portugaliyadagi eng yosh va zamonaviy davlat universitetlaridan biri hisoblanadi. Universitet tarkibida 5 ta fakultet hamda 14 ta ilmiy-tadqiqot markazi faoliyat yuritadi. Unda 1000 nafarga yaqin xodim va 10 000 dan ortiq talaba ta’lim olmoqda.

Ta’lim yo‘nalishlari muhandislik, aniq fanlar, ijtimoiy va gumanitar fanlar, san’at hamda sog‘liqni saqlash kabi keng sohalarni qamrab oladi. UBI ta’lim sifati va ilmiy tadqiqot samaradorligini doimiy ravishda oshirishga intiladi.

Universitet ilmiy ishlanmalarni tijoratlashtirish, tadbirkorlikni rivojlantirish, xalqaro ilmiy loyihalarda ishtirok etish va spin-off kompaniyalar tashkil etish orqali mintaqaviy hamda xalqaro miqyosda e’tirof etilgan. Tadqiqot faoliyati Yevropa Ittifoqi hamda Portugaliya milliy ilmiy fondlari tomonidan qo‘llab-quvvatlanadi.

Bugungi kunda UBI ta’lim, ilm-fan va innovatsiyalar sohasida milliy va xalqaro darajada yetakchi oliy ta’lim muassasalaridan biri sifatida e’tirof etiladi.

OBREAL — oliy ta’lim sohasida mintaqalararo hamkorlik va muloqotni rivojlantirishga qaratilgan noyob notijorat tashkilotdir. U turli qit’alardagi hukumat, akademik hamda ijtimoiy sektorlar o‘rtasida barqaror va samarali hamkorlikni yo‘lga qo‘yishni o‘z oldiga maqsad qilib qo‘ygan.

Tashkilot Janub–Janub–Shimol yo‘nalishida o‘zaro hurmat, bilim almashinuvi va umumiy global muammolarga innovatsion yechimlar topish tamoyillariga asoslangan hamkorlikni rivojlantiradi.

2004-yilda tashkil etilgan OBREAL dastlab Yevropa va Lotin Amerikasi o‘rtasidagi aloqalarni mustahkamlashga e’tibor qaratgan. 2017-yildan boshlab esa o‘z faoliyat doirasini kengaytirib, Afrika, Osiyo va Yaqin Sharq mintaqalarini ham qamrab oldi.

COVID-19 pandemiyasi davrida OBREAL oliy ta’lim va ilmiy tadqiqotlar sohasida global hamkorlikni yanada mustahkamlashga muhim hissa qo‘shdi.

Tashkilotning asosiy vazifasi — ta’lim va ilm-fan orqali mintaqalar o‘rtasida barqaror rivojlanishga xizmat qiluvchi ko‘priklar yaratishdan iborat.

Toshkent irrigatsiya va qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash muhandislari milliy tadqiqot universiteti (TIIAME NRU) O‘zbekistondagi irrigatsiya muhandisligi, suv resurslarini boshqarish, qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash, ekologiya va barqaror rivojlanish yo‘nalishlariga ixtisoslashgan yetakchi oliy ta’lim va ilmiy-tadqiqot muassasalaridan biridir.

Universitet tarixi 1923-yilga borib taqaladi. Aynan shu yilda Turkiston davlat universiteti tarkibida melioratsiya muhandisligi fakulteti tashkil etilib, Markaziy Osiyoda zamonaviy irrigatsiya va suv xo‘jaligi muhandisligi ta’limiga asos solingan.

Bir asrdan ortiq vaqt davomida muassasa bir necha rivojlanish bosqichlarini bosib o‘tib, innovatsiyalarni rivojlantirish, ilmiy tadqiqotlarni kuchaytirish hamda xalqaro hamkorlikni kengaytirishga qaratilgan davlat islohotlari asosida milliy tadqiqot universiteti maqomiga ega bo‘ldi.

Bugungi kunda TIIAME NRU tarkibida gidromelioratsiya, gidrotexnika inshootlari, energetika tizimlari, ekologiya va atrof-muhitni boshqarish, qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash, yer resurslari va kadastr, iqtisodiyot hamda muhandislik yo‘nalishlarini qamrab olgan bir nechta fakultetlar faoliyat yuritadi.

Universitet suv xo‘jaligi, qishloq xo‘jaligi, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim o‘zgarishiga moslashuv sohalari uchun yuqori malakali mutaxassislar tayyorlashda muhim o‘rin tutadi. Bu sohalar ayniqsa qurg‘oqchil va yarim qurg‘oqchil hududlar uchun dolzarb ahamiyat kasb etadi.

Ta’lim dasturlari nazariy tayyorgarlikni amaliy tadqiqotlar, raqamli texnologiyalar va xalqaro hamkorlik bilan uyg‘unlashtiradi. TIIAME NRU ko‘plab xorijiy universitetlar va ilmiy markazlar bilan hamkorlik aloqalarini yo‘lga qo‘ygan bo‘lib, global ilmiy almashinuv va innovatsion rivojlanishga hissa qo‘shmoqda.

Hozirgi kunda universitet muhandislik va ekologik ta’lim sohasida mintaqaviy yetakchi sifatida e’tirof etilib, fanlararo tadqiqotlar, innovatsiyaga yo‘naltirilgan ta’lim va sanoat bilan hamkorlik orqali barqaror rivojlanishni qo‘llab-quvvatlamoqda. Ilmiy faoliyat suv tanqisligi, iqlim o‘zgarishi, qayta tiklanuvchi energiya va barqaror qishloq xo‘jaligi kabi dolzarb muammolarni hal etishga qaratilgan.

Urganch davlat universitetining shakllanish tarixi boy va o‘ziga xosdir. 1935-yil 9-noyabrda Urganch shahrida Xorazm o‘qituvchilar tayyorlash instituti tashkil etilishi bilan mazkur oliy ta’lim muassasasiga asos solingan. 1942-yil 1-sentabrdan boshlab u Xorazm davlat pedagogika instituti sifatida faoliyat yurita boshladi.

1992-yil fevral oyida O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmoniga muvofiq institutga universitet maqomi berilib, Urganch davlat universiteti tashkil etildi. 1990-yillarning oxirlarida zamonaviy loyihalar asosida barpo etilgan yangi o‘quv binosiga ko‘chirilishi universitet faoliyatini zamon talablari asosida tubdan yangilash jarayonini boshlab berdi. Ta’lim, ilmiy va ma’naviy-ma’rifiy faoliyat xalqaro standartlar asosida qayta ko‘rib chiqildi.

Bugungi kunda universitet tarkibida 8 ta fakultet, magistratura va sirtqi ta’lim bo‘limlari faoliyat yuritmoqda. 39 ta kafedrada 1000 dan ortiq professor-o‘qituvchilar mehnat qilmoqda. 106 ta bakalavriat yo‘nalishi, 41 ta magistratura mutaxassisligi hamda 8 ta qo‘shma ta’lim dasturida 30 mingdan ortiq talaba tahsil olmoqda.

Oliy ta’lim jarayoni kredit-modul tizimiga o‘tkazilgan bo‘lib, ta’lim dasturlari va o‘quv rejalari yangi standart va malaka talablari asosida ishlab chiqilgan. Ta’lim sifati HEMIS elektron boshqaruv tizimi orqali monitoring qilinadi va raqamli texnologiyalar o‘quv jarayoniga keng joriy etilgan.

Urganch davlat universiteti xalqaro hamkorlikni izchil kengaytirib, 30 dan ortiq davlatning 80 dan ziyod nufuzli oliy ta’lim muassasalari bilan shartnomalar imzolagan. Rossiya, AQSh, Ukraina, Polsha, Sloveniya, Koreya, Eron va Belarus kabi mamlakatlar professor-o‘qituvchilari ta’lim jarayoniga jalb etilgan.

Bularning barchasi universitetni har tomonlama rivojlantirish, talabalarga chuqur bilim olish uchun qulay sharoit yaratish, zamonaviy moddiy-texnik bazani mustahkamlash hamda yuqori ilmiy salohiyatga ega mutaxassislar tayyorlashga qaratilgan.

Al-Farobiy nomidagi Qozoq milliy universiteti (KazNU) Qozog‘istonning eng qadimiy va nufuzli oliy ta’lim muassasalaridan biri bo‘lib, XX asr boshlaridagi ilmiy va madaniy yuksalish davrida tashkil etilgan. 1934-yilda Qozoq davlat universiteti sifatida asos solingan mazkur ta’lim maskani keyinchalik buyuk mutafakkir Al-Farobiy nomi bilan atalgan.

Qariyb 90 yildan ortiq vaqt davomida universitet tabiiy fanlar, gumanitar yo‘nalishlar, muhandislik, iqtisodiyot va ijtimoiy fanlar bo‘yicha yuqori akademik standartlar asosida malakali mutaxassislar tayyorlab kelmoqda. Boy tarixiy tajriba va izchil rivojlanish natijasida KazNU Markaziy Osiyoda ta’lim va ilmiy tadqiqotlar sohasida yetakchi universitetlar qatoridan o‘rin egalladi.

Bugungi kunda universitetda 20 000 dan ortiq talaba tahsil oladi hamda 2 500 dan ziyod professor-o‘qituvchilar va ilmiy xodimlar faoliyat yuritadi. Texnologik innovatsiyalar, iqlim o‘zgarishi, demografik jarayonlar va baynalmilallashuv sharoitida tez o‘zgarayotgan global muhit universitetlardan jamiyatga mazmunli ta’sir ko‘rsatishni talab etmoqda.

Shu bois KazNU ochiq, inklyuziv va innovatsion rivojlanish modelini tanlab, sanoat va xalqaro hamkorlar bilan yaqin aloqalarni mustahkamlashga, ilmiy tadqiqotlar, ta’lim sifati hamda umr bo‘yi bilim olish tamoyillarini rivojlantirishga alohida e’tibor qaratmoqda.

Universitetning asosiy maqsadi — Qozog‘iston va undan tashqarida barqaror ijtimoiy, ilmiy va iqtisodiy taraqqiyotga xizmat qilishdir.

Qozog‘istonning Qizilo‘rda shahrida joylashgan Qorqit Ota nomidagi Qizilo‘rda davlat universiteti 1937-yilda tashkil etilgan bo‘lib, mamlakatdagi yetakchi oliy ta’lim muassasalaridan biridir. Universitet tarkibida 6 ta institut va 24 ta kafedra faoliyat yuritadi.

Oliy ta’lim muassasasida pedagogika, gumanitar va ijtimoiy fanlar, tabiiy fanlar, san’at, biznes va boshqaruv, huquq, muhandislik va texnologiya, qishloq xo‘jaligi hamda xizmat ko‘rsatish yo‘nalishlari bo‘yicha 66 ta bakalavriat, 34 ta magistratura va 13 ta doktorantura ta’lim dasturlari amalga oshiriladi.

Universitetda 550 nafarga yaqin professor-o‘qituvchilar 10 mingdan ortiq talabalarga ta’lim beradi. Shuningdek, 5 ta ilmiy markaz va harbiy kafedra faoliyat yuritadi. 95 ta kafedra filiallari ishlab chiqarish korxonalarida tashkil etilgan bo‘lib, bu talabalarning amaliy tajriba orttirishiga xizmat qiladi.

Universitetda yoshlar tashkilotlari faol ishlaydi, ular talabalarning ilmiy izlanishlarga jalb etilishi, ma’naviy, madaniy va sport faolligini oshirishga ko‘maklashadi. Ilmiy kutubxonaning ochiq makoni, 24/7 rejimida ishlovchi “Megapro” dasturi hamda tashqi elektron resurslardan foydalanish imkoniyati mavjud. Universitet ixtiyorida 9 ta o‘quv binosi mavjud.

Xorijiy oliy ta’lim muassasalari va yetakchi ilmiy markazlar bilan Turkiya, Kanada, Koreya Respublikasi, Rossiya, Polsha, Belgiya va boshqa davlatlarda hamkorlik aloqalari yo‘lga qo‘yilgan.

Universitet xalqaro reytinglarda ham munosib o‘rin egallab kelmoqda:

• QS World University Rankings 2024 – 1201–1400 o‘rin;

• UI GreenMetric World University Rankings – 1015-o‘rin;

• QS EECA – Top-300;

• QS Asia – 551–600;

• QS Asia University Rankings 2024 – 601–650 o‘rinlar oralig‘ida.